پس چه توجيهي دارد كه ما افراد را درگير يك دوره‌ي طولاني كنيم، در صورتي كه با دوره‌اي كوتاه‌تر مي توانيم آن‌ها را آماده كنيم كه كار باليني انجام بدهند. جالب است كه بدانيم: انجمن فيزيوتراپي آمريكا در دهه‌ي 80، فوق‌ليسانس‌هاي غيرباليني فيزيوتراپي را به فوق‌ليسانس‌هاي باليني تبديل كرد. در دهه‌ي 90 ميلادي بيش از 80 درصد از فيزيوتراپيست‌هاي آمريكايي فوق‌ليسانس بارليني داشتند و متوجه شدند كه فيزيوتراپيست‌هايي كه تربيت كرده‌اند در حد پزشك مي‌باشند. و سپس مقطع dpt   را راه‌اندازي كردند تا بتوانند مسئوليت‌هايي برابر با پزشك را به فوق‌ليسانس‌هاي باليني بدهند. در حال حاضر هيچ مؤسسه‌ي آموزش عالي در آمريكا،‌ دانشجويي را در مقطع ليسانس و فوق‌ليسانس تربيت نمي‌كند و صرفاً dpt  است. البته براي فيزيوتراپي بردهاي تخصصي هم پيش‌بيني شده است. فرد با مدرك dpt  مي‌تواند براي دريافت تخصص نيز اقدام كند.

هم اكنون در آمريكا افراد به 2 طريق وارد مقطع dpt  مي‌شوند: يا اينكه فرد وارد دوره‌ي حدوداً 6 ساله‌ي dpt  مي‌شود. چيزي مشابه آنچه كه ما اكنون در ايران پيش‌بيني كرده‌ايم يعني فرد از همان بدو ورود به دانشگاه وارد اين دوره مي‌شود و چيزي حدود سه سال دروس عمومي را و سه سال دروس تخصصي فيزيوتراپي را مي‌آموزد. يا اينكه فرد بعد از ليسانس وارد دوره‌ي transitional تخصصي فيزيوتراپي مي‌شود كه دوره‌اي 3 ساله مي‌باشد. كه فرد جمعاً چيزي در حدود هفت سال درس مي‌خواند. كه در حدود 70 درصد از مؤسسات آموزش عالي آمريكا پذيرش خود را بيشتر بر شيوه‌ي دوم متمركز كرده‌اند. ولي در مورد transitional dpt افرادي كه مقطع ليسانس، فوق‌ليسانس و حتي phd دارند، انجمن فيزيوتراپي آمريكا اعلام مي‌دارد كه بايد بين 1 عنوان درس تا 30 عنوان درس را بگذرانند كه به مقطع dpt برسند. يك عنوان براي افراد phd مي‌باشد كه با گذراندن يك تز مدرك dpt را اخذ مي‌كنند. در حالي كه در مقاطع ليسانس و فوق‌ليسانس با توجه به اينكه فرد چه سالي فارغ‌التحصيل شده است و چه واحدهايي را گذرانده است، انجمن فيزيوتراپي آمريكا اين را پيش‌بيني مي‌كند. در كشور ما هم اين پروپوزالي كه دوستان زحمت كشيده‌اند و نوشته‌اند دقيقاً اين موارد در آن پيش‌بيني شده است. يعني با دوره‌ي ليسانس، فوق‌ليسانس تطبيق داده شده است. و افراد دوره‌هاي فوق‌ليسانس با 30 واحد،‌ ليسانس با 60 واحد مي‌توانند dpt  بگيرند.

به طور مثال از اين 60 واحد، 28 واحد درس‌‌هاي تخصصي فيزيوتراپي، 5 واحد كارآموزي و در حدود 20 واحد هم علوم پايه ارائه مي‌شود كه اين واحدهاي علوم پايه واحدهاي پايه‌ي پزشكي مي باشد. ما آمريكا را اينجا مورد بررسي قرار داديم چون فيزيوتراپي در آمريكا رشد و پيشرفته چشمگيري داشته است و از دهه 80 فيزيوتراپيست‌هاي آمريكا حق ویزیت داشتند ولي ما هنوز متأسفانه نداريم.

2- پرونده‌ي dpt در ايران اكنون در چه مرحله‌اي است؟

پروپزال dpt هم اكنون نوشته شده است و به 5 دپارتمان ارائه شده است كه يكي از آن‌ها در شيراز و بقيه در تهران هستند.انشاءالله‌تاپيش از عيد به شوراي گسترش دانشگاه‌هاي شيراز ارائه شده و سپس به شوراي گسترش دانشگاه‌هاي كشور در تهران فرستاده مي‌شود. ما هدفمان اين است كه اين پيشنهاد از طريق 5 دپارتمان به مقامات بالا ارسال شود. اين كه چه زماني پروپوزال به وزارتخانه برسد، مسئله‌اي است كه بستگي به دانشگاه‌هاي ما ندارد، بلكه ممكن است به طور مثال در شوراي گسترش دانشگاه‌ها جلوي آن گرفته شود يا در وزارتخانه موانعي پيش بيايد. در واقع ارتقا اين رشته مخالفيني هم دارد.

3- با محقق شدن dpt تكليف دانشجويان و فارغ‌التحصيلان فعلي چه مي‌شود؟ آيا امكان انتقال مستقيم دانشجويان فعلي كه در حال تحصيل مي‌باشند به اين دوره وجود دارد؟

من نظر شخصي خود را بيان مي‌كنم. چيزي كه ما از روز اول پيگير آن بوديم اين بود كه در پروپوزال dpt  هم دوره‌ي entry level تعريف بشود هم دوره‌ي .Transifional اما در مقام اجرا شرايط كشور ما ايجاب مي‌‌‌كند كه با entry level شروع نشود. يعني ما نمي‌خواهيم دانشجويان را از بدو ورود به dpt  تبديل كنيم در حالي كه فيزيوتراپيست‌هاي فعلي هنوز ارتقا پيدا نكرده باشند.

ديدگاه ما اين است كه بايد يك فرصت ايجاد كنيم كه بدنه‌ي رشته‌ي ما كمي پيشرفت بكند. يعني در يك دوره‌ي 3 ساله ما نه به صورت entry level و نه به صورت ليسانس هيچ دانشجويي را پذيرش نكنيم و ما كار را با دوره‌هاي Transitional آغاز كنيم و entry level با يك وقفه‌ي 3 تا 5 ساله شروع شود. حال يا در اين چند سال هيچ دانشجويي پذيرش نشود يا به صورت محدود باشد. دانشجويان فعلي ليسانس نيز مي‌توانند پس از پايان دوره‌ كارشناسي وارد دوره Trasitionl T-dpt  بشوند. نكته‌اي را بايد در اينجا مطرح كنم: مطابق معيارهاي انجمن فيزيوتراپي آمريكا و در دپارتمان‌هاي فيزيوتراپي آمريكا تا دوره‌ي
dpt entry level  ارائه ندهيم نمي‌توانيم دوره‌هاي Transitional داشته باشيد، ولي شرايط كشور ما متفاوت است. بايد dpt  را در ايران بومي كنيم يعني نبايد بگذاريم كه حق فيزيوتراپيست‌هاي فارغ‌التحصيلمان ضايع بشود.

پس ما بايد ابتدا با Transitional و سپس با entry level كار را شروع كنيم. اعتقاد شخصي من اين است. (البته كميته‌ي dpt  هم عنوان كرده است) كه شروع بايد با Transitional باشد و دوره‌ي 5-3 ساله‌ي انتقالي در نظر گرفته شود ولي به هر حال در مقام اجرا قضيه ممكن است كمي فرق كند.

در اينجا مي‌خواهم براي شما مطلب جالبي را بيان كنم: در هندوستان در سال 2004، انجمن فيزيوتراپي هند نامه‌اي را به ديوان عالي هند نوشتند. سيستم قضايي هند هم در پاسخ بيان كرد كه از اين تاريخ در سال 2004 هر فيزيوتراپيستي در هند كه مقطع تحصيلي‌اش از ليسانس به بالا است دكتر محسوب مي‌شود و مي‌تواند از عنوان Dr استفاده كند (جالب اين است كه رييس انجمن فيزيوتراپي هند يك ايراني الاصل است). ما كار هندي‌ها را تأييد نمي‌كنيم زيرا ارتقايي را ايجاد نكردند و فقط عنوان را به نام خود اضافه كردند و ضمناً صرف عنوان به ما Anthority نمي‌دهد، ما ماهيت و محتوا را هم مورد توجه قرار داده‌ايم.

6- شنيده‌ايم كه پاكستان هم dpt مي‌‌دهد! آيا اين مطلب درست است؟ چرا زودتر از اين‌ها در ايران اين موضوع پيگيري نشد؟

در واقع موقعيت فيزيوتراپي در كشور ما با پاكستان قابل قياس نيست از اين نظر كه موقعيت فيزيوتراپي ما در ايران از پاكستان خيلي بالاتر است. به طور مثال مدت دوره‌ي ليسانس در كشور پاكستان 3 ساله مي‌باشد. در پاكستان حتي يك دپارتمان كه ph.D تربيت كند نداريم. اين دوره‌ي dpt  را هم 4،3 نفر از دانشجويان پاكستاني كه مدرك dpt  را از آمريكا اخذ كرده‌اند، در دانشگاه رفاه پاكستان راه‌اندازي كرده‌اند و با Transitional هم شروع كردند نه entry level. ايرادي در دانشكده‌هاي ما وجود دارد: تا الان تمركز بر روي Postgraduate بوده است كه به درد Postionهاي دانشگاهي مي‌خورد يعني ما فوق‌ليسانس تربيت مي‌كنيم تا ph.D هم ارائه بدهيم. اكنون ما به جايي رسيده‌ايم كه در حدود 80-70 phd فيزيوتراپي يا دانشجوي phd داريم و ما بر روي دوره‌هاي غيرباليني تمركز كرده‌ايم. در حالي كه ما نياز به دوره‌هاي باليني داريم. پس ما اكنون بايد به دنبال ارتقا بدنه‌ي رشته و ارتقا دوره‌هاي باليني در اين رشته باشيم. ضمناً ما معتقديم كه يكي از راه‌هاي رسيدن به ph.D فيزيوتراپي، مي‌تواند همينdpt  باشد. همان‌طور كه يك فرد با دكتراي عمومي، دندانپزشكي، داروسازي و حتي دامپزشكي هم مي‌تواند وارد مقطع ph.D فيزيوتراپي شود پس ما مي‌توانيم با دكتراي فيزيوتراپي نيز ، ph.D فيزيوتراپي را اخذ كنيم.

با تشكر از شما جناب آقاي مؤذن‌زاده كه وقتتان را به ما داديد.

ما دانشجويان فيزيوتراپي سراسر كشور، dpt  را حق خود مي‌دانيم و در راه رسيدن به اين هدف از هيچ كوششي فروگذاري نخواهيم كرد و با دست به دست هم دادن و البته در مسيري قانوني به سوي هدف خود تلاش مي‌‌كنيم.

ما بايد هم اكنون، كه دانشجوي دوره كارشناسي هستيم با پشتكار فراوان به كسب علوم فيزيوتراپي بپردازيم تا ضمن اثبات حق خود در رسيدن به مدرك dpt  خدمت‌گذاراني كارآمد براي ايران و ايراني باشيم در جهت ارتقاء نظام سلامت كشور به اميد روزي كه خود را بر پله‌هاي بالاي فيزيوتراپي ببينم پرشور و با توكل به راه خود ادامه مي‌‌دهيم.

باشد كه حق به حق‌دار برسد.

http://www.irandpt.tk/

+ تاریـــــــخ 87/12/18 ساعــــت 11:28نویــــسنده فیزیوتراپیست- مانوال تراپیست فرجود شکوهی |